Glycerine: het saaiste ingrediënt in je routine, en degene die het meeste doet

Kijk eens naar de ingrediëntenlijst van vrijwel alles in je badkamer. Glycerine staat er meestal in de top vijf, vaak als tweede of derde, direct na water.

Niemand zet het op de voorkant van de fles. Het is goedkoop, het wordt al ruim een eeuw gebruikt, en er valt geen verhaal over te vertellen met zeldzame planten of doorbraaktechnologie. Het is ook een van de best onderbouwde ingrediënten in skincare, en de reden dat veel producten zo prettig aanvoelen als ze doen.

Wat het doet

Glycerine is een humectant: het bindt water en houdt dat vast in de bovenste huidlagen. Je huid maakt zijn eigen vochtbinders aan, samen de natuurlijke moisturizing factors genoemd, en glycerine gedraagt zich vrijwel hetzelfde.

Twee dingen maken het hier ongewoon goed in.

Het is klein, dus het gaat de bovenste lagen in in plaats van erbovenop te blijven liggen. En het doet meer dan water vasthouden: onderzoek laat zien dat het de huidbarrière ook helpt goed uit te rijpen en de enzymen ondersteunt waardoor dode cellen op tijd loslaten. Daarom voelt een huid die genoeg glycerine krijgt glad aan en niet alleen vochtig.

De valkuil, en het is dezelfde

Zoals elke humectant haalt glycerine water waar het dat kan krijgen. In droge lucht, zonder iets dat het afsluit, kan het vocht uit de diepere lagen van je huid omhoog trekken, waar het vervolgens verdampt.

In de praktijk speelt dit veel minder dan bij puur hyaluronzuur, omdat glycerine bijna nooit alleen wordt gebruikt. Het zit in formules naast oliën, verzachters en lipiden die het water binnenhouden. Maar de regel geldt nog steeds: zet er iets overheen. In het artikel over hyaluronzuur staat dat mechanisme uitgebreider.

Waarom niemand het markt

Er zijn drie redenen en geen ervan gaat over hoe goed het werkt.

• Het kost bijna niets. Lastig om een meerprijs te verdedigen op een grondstof die overal te krijgen is.
• Er is geen herkomstverhaal. Het meeste cosmetische glycerine komt uit plantaardige oliën, wat klopt en weinig glamour heeft.
• Het bestaat te lang. Nieuwe ingrediënten krijgen aandacht; iets van honderd jaar oud niet.

Wat dat praktisch voor jou betekent: vergelijk je twee producten waarvan de een vier keer zo duur is, kijk dan hoe ver ze in de eerste vijf ingrediënten werkelijk uit elkaar liggen. Vaak is het antwoord: niet zo ver.

Hoeveel is een goede hoeveelheid?

De meeste goed gemaakte moisturizers zitten ergens tussen de 3 en 10 procent. Onder ongeveer 3 procent doet het weinig; ruim boven de 10 wordt de textuur plakkerig.

Het getal kun je niet van een etiket aflezen, maar de positie zegt iets. Glycerine in de top drie betekent een betekenisvolle hoeveelheid. Glycerine achteraan, na de conserveermiddelen, betekent een spoor.

Waar het bij ons zit

Glycerine zit in zes van onze zeven formules, meestal als tweede of derde op de lijst. In Milky Miracle is het een van de drie ingrediënten die we uitlichten, want een reinigingsmelk die exfolieert met glycolzuur en gluconolacton heeft iets nodig dat water in de huid houdt terwijl dat gebeurt. Dat is de hele reden dat de vorm een melk is en geen schuim.

In Hydration Hero werkt het naast hyaluronzuur, panthenol en een xylitolcomplex, met Ceramide NP en squalaan om vast te houden wat ze aantrekken.

Veelgestelde vragen

Is glycerine slecht voor een vette huid?

Nee. Er zit geen olie in, het verstopt geen poriën, en een vette huid is bovendien vaak uitgedroogd. Een lichte gel op glycerinebasis is meestal prettiger dan een rijke crème.

Kan ik pure glycerine op mijn gezicht doen?

Liever niet. Onverdunde glycerine is plakkerig en is in droge lucht precies de situatie waarin het water uit je huid trekt. In een formule is het verdund en in balans gebracht met andere ingrediënten.

Is plantaardige glycerine beter dan synthetische?

Het molecuul is in beide gevallen identiek, en je huid merkt het verschil niet. Het meeste cosmetische glycerine is plantaardig, wat een inkoopvraag is en geen prestatievraag.

Werkt het in de winter?

Ja, mits je het afsluit. In koude, droge lucht heeft een humectant het alleen zwaar, en dan telt een rijkere crème eroverheen het meest.

Bronnen

• Fluhr JW, Darlenski R, Surber C, Glycerol and the skin: holistic approach to its origin and functions, British Journal of Dermatology, 2008.
• Milani M, Sparavigna A, The 24-hour skin hydration and barrier function effects of a hyaluronic acid, glycerin, shea butter formulation, Clinical, Cosmetic and Investigational Dermatology, 2017.